GV

GeezerVison

The World Wide Web, restored to 800 pixels of glory.

Home|About|Gaming cabinet|Archives|How it works|Starter sites

On this site

  • Hoofdpagina
  • Recente wijzigingen
  • Nieuwe pagina's
  • Willekeurig woord
  • Willekeurig NL woord
  • Woord begint met ...
  • Categorieën
  • De kroeg
  • Hulp
  • Helpdesk
  • Wikibooks
  • Wikinieuws
  • Wikipedia
  • Wikiquote

This view

  • Original page
  • New address

GeezerVison is showing nl.wiktionary.org — pas - WikiWoordenboek

Andere schrijfwijzen Niet te verwarren met: pás

Nederlands

Uitspraak
  • Geluid:  pas    (hulp, bestand)
  • IPA: / pɑs / (1 lettergreep)
Woordafbreking
  • pas
Woordherkomst en -opbouw
  • In de betekenis van ‘nationaliteitsverklaring’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1688 [1]
  • In de betekenis van ‘bijwoord van tijd: zo-even’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1669 [1]
  • Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘schrede’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1265 [1]

Bijwoord

pas

  1. even tevoren.
    • Ik heb pas de nieuwe plaat van mijn favoriete band gekocht. 
  2. nog niet lang.
    • Ik ben nog maar pas afgestudeerd. 
  3. niet eerder dan.
    • Die winkel gaat pas om half twee weer open. 
    ▸ Pas na een kwart eeuw, in 2009, kwam het tot een verzoening tussen Buikhuisen en de universiteit. De decaan van de faculteit Rechten, Carel Stolker, zocht hem naar aanleiding van het interview op in Spanje en ging met hem in gesprek. Een jaar later verscheen Buikhuisen op een congres van de rechtenfaculteit.[2]
    ▸ Pas na lange tijd was ik ontspannen genoeg om de fles te vullen.[3]
  4. in nog hogere mate.
    • Vind jij dat mooi? Dit is pas een mooi schilderij! 
Synoniemen
  1. (even tevoren)
    • net
  2. (nog niet lang)
    • net
  3. (niet eerder dan)
    • maar
Antoniemen
  • onpas
Verwante begrippen
  • daarnet, daarstraks, juist, zo-even, zojuist, zonet
Anagrammen
  • sap
  • spa
Uitdrukkingen en gezegden
  • Pas uit de dop komen
nog niet lang ergens aan deelnemen
Vertalingen
    1. even tevoren   
  • Engels: just (en)
  • Frans: venir de (fr)
  • Spaans: sólo (es), recién (es), hace un momento (es)
    2. nog niet lang   
  • Engels: only just (en)
  • Frans: récemment (fr)
    3. niet eerder dan   
  • Duits: erst (de)
  • Engels: only (en)
  • Frans: ne que (fr)
    4. in nog hogere mate   
  • Engels: now (en)

Tussenwerpsel

pas

  1. om aan te geven dat men de beurt voorbij laat gaan.
    • Ik kan geen goede zet doen. Pas! 

Werkwoord

vervoeging van
passen

pas

  1. eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van passen
    • Ik pas. 
  2. gebiedende wijs van passen
    • Pas! 
  3. (bij inversie) tweede persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van passen
    • Pas je? 
enkelvoud meervoud
naamwoord pas passen
verkleinwoord pasje pasjes

Zelfstandig naamwoord

de pas m

  1. het plaatsen van de ene voet voor de andere bij het gaan.
    • Let op je passen en trap niet in die hondendrol! 
  2. manier van lopen.
    • Vertraag je pas eens zodat de rest van de groep kan volgen. 
  3. door een overheid verkregen identiteitsbewijs.
    • Laat je pas eens zien, onder de 18 jaar mag je hier niet binnen. 
  4. doorgang tussen bergtoppen, waar men over de bergkam heen kan.
    • Die pas voerde hen over de bergkam heen. 
  5. (in België) (sport) schot naar een medespeler
    • De voetballer geeft een pas naar zijn ploeggenoot. 
  6. (dans) een sierlijke stap gedaan door een artiest op het podium
    ▸ In een begeleidend citaat vertelt Muskee dat ze dixieland speelden op VVD-feestjes voor mensen met een clubsjaal en glazen sherry in de hand - niet leuk, een beetje oubollig. Hij stapte spoedig over naar The Rocking Strings, dat Shadows-achtige rock & roll speelde, compleet met pakjes en pasjes. Ze hadden een heel talentvolle gitarist, Muskees vriend Eelco Gelling.[4]
Synoniemen
  1. (het plaatsen van de voet)
    • schrede
    • stap, voetstap
  2. (manier van lopen)
    • tred
  3. (identiteitsbewijs)
    • paspoort
  4. (doorgang tussen bergtoppen)
    • bergpas
  5. (schot naar een medespeler)
    • pass
Hyponiemen
   
  • 65+-pas
  • 65-pluspas
  • achtpas
  • alpenpas
  • amandelpas
  • backstagepas
  • badpas
  • balletpas
  • bankpas
  • basispas
  • bejaardenpas
  • bergpas
  • bernhardpas
  • betaalpas
  • bezoekerspas
  • bibliotheekpas
  • bierpas
  • bijtrekpas
  • biometriepas
  • buspas
  • cadeaupas
  • chauffeurspas
  • chippas
  • clubpas
  • coronapas
  • cultuurpas
  • dagpas
  • danspas
  • diplomatenpas
  • discopas
  • doorpas
  • dragomanpas
  • driepas
  • drogerpas
  • drugspas
  • dubbelpas
  • eendenpas
  • europas
  • faux pas
  • galoppas
  • ganzenpas
  • gedoogdenpas
  • generaalspas
  • gezondheidspas
  • giromaatpas
  • giropas
  • grabbelpas
  • handelspas
  • hazenpas
  • horecapas
  • huppelpas
  • junkpas
  • kiezerspas
  • klantenpas
  • koerierspas
  • kortingspas
  • laadpas
  • ledenpas
  • lenerpas
  • lenerspas
  • lidmaatschapspas
  • lijkenpas
  • looppas
  • magneetpas
  • magneetstrippas
  • mispas
  • mobiliteitspas
  • nansenpas
  • nestorpas
  • ontheemdenpas
  • operettepas
  • oplaadpas
  • overheidspas
  • paradepas
  • pardonpas
  • parkeerpas
  • partnerpas
  • peespas
  • pinpas
  • plantspas
  • plus-3-pas
  • poespas
  • prostitutiepas
  • reispas
  • rijkspas
  • rokerspas
  • rookpas
  • schaatspas
  • schepspas
  • schoolpas
  • seniorenpas
  • sigarettenpas
  • Sint-Bernhardpas
  • skipas
  • sorrypas
  • spelerspas
  • sportpas
  • stadspas
  • stempas
  • stormpas
  • studentenpas
  • subsidiepas
  • tankpas
  • telpas
  • toegangspas
  • toeristenpas
  • trippelpas
  • u-pas
  • vakantiepas
  • veiligheidspas
  • verblijfspas
  • verkennerspas
  • verlofpas
  • verzekeringspas
  • veteranenpas
  • vijfenzestigpluspas
  • vispas
  • vloerpas
  • voetbalpas
  • voorsteekpas
  • wandelpas
  • waterpas
  • weekpas
  • wietpas
  • wilgenpas
  • winkelpas
  • woestijnpas
  • zeepas
  • zopas
  • zorgpas
  • zorgverzekeringspas
  • zwembadpas
Afgeleide begrippen
   
  • pas de deux
  • pas maken
  • pasbalk
  • pasband
  • pasbenoemd
  • pasbout
  • pasbrief
  • pasbuste
  • pascontrole
  • pasdame
  • pasdraaien
  • pasduif
  • pasfoto
  • pasfrequentie
  • pasgang
  • pasganger
  • pasgeboren
  • pasgehuwd
  • pasgehuwde
  • pasgekozen
  • pasgeld
  • pasgeleden
  • pasgetrouwd
  • pasgevend
  • pasgeverfd
  • pasglas
  • pasgleuf
  • pashok
  • pashoogte
  • pashouder
  • pashoudster
  • pasinstrument
  • paskaart
  • paskamer
  • paskantoor
  • pasklaar
  • paslengte
  • paslezer
  • paslood
  • pasmaken
  • Pasman
  • pasmodel
  • pasmunt
  • pasnippel
  • pasnummer
  • pasovergang
  • paspen
  • paspoort
  • paspop
  • pasrand
  • pasregel
  • passchroefsleutel
  • passelijk
  • passen
  • passenbureau
  • passencombinatie
  • passencontrole
  • passenstelsel
  • passenwet
  • passessie
  • passlijpen
  • passlijper
  • passpiegel
  • passtrook
  • passtuk
  • pastoestel
  • pasverworven
  • pasvorm
  • paswerk
  • paswerker
  • paswoord
  • te pas komen
Uitdrukkingen en gezegden
  • Ergens bij te pas komen
Ergens bruikbaar, handig voor zijn
  • Geen pas geven
Niet zijn zoals het hoort
  • Iemand de pas afsnijden
Iemand de voortgang belemmeren (ook fig.)
  • Kwalijk te pas zijn
Er slecht aan toe zijn
  • Te pas en te onpas
Zo nu en dan
  • Van pas komen
Bruikbaar, handig zijn
∗ Zijn oude wolfshuid kwam goed van pas wanneer het werk in de pikzwarte ochtend begon met het verwarmen van het hout.[5]
Vertalingen
    1. het plaatsen van de voet   
  • Engels: step (en), pace (en)
  • Frans: pas (fr) m
  • Spaans: paso (es) m
    2. manier van lopen   
  • Engels: pace (en)
  • Frans: pas (fr) m
    3. identiteitsbewijs   
  • Duits: Pass (de) m
  • Engels: pass (en), passport (en)
  • Frans: passeport (fr) m
  • Russisch: паспорт (ru) m
  • Spaans: pasaporte (es) m
    4. doorgang tussen bergtoppen   
  • Duits: Pass (de) m, Gebirgspass (de) m
  • Engels: pass (en)
  • Frans: col (fr) m
  • Russisch: перевал (ru) m
  • Spaans: paso (es) m, paso de montaña (es) m
    5. schot naar een medespeler   
  • Duits: Pass (de) m
  • Engels: pass (en)
  • Frans: passe (fr) v
  • Russisch: пас (ru) m
stellend
onverbogen pas
verbogen (alleen
predicaat)

Niet in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Taalunie als bijvoeglijk naamwoord

Bijvoeglijk naamwoord

pas

  1. van de juiste grootte, passend
    • Dat oude gordijn van mijn ouders is precies pas in onze nieuwe logeerkamer. 
  2. waterpas
    • Deze vloer ligt niet pas. 

Gangbaarheid

  • Het woord pas staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
  • In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "pas" herkend door:
99 %van de Nederlanders;
100 %van de Vlamingen.[6]

Meer informatie

  • Zie Wikipedia voor meer informatie.

Verwijzingen

  1. 1 2 3 "pas" in:
    Sijs, Nicoline van der
    , Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org
    ; ISBN 90 204 2045 3
  2. ↑ Bronlink geraadpleegd op 11 mei 2025 Weblink bron “Criminoloog Wouter Buikhuisen (91) overleden” (10 mei 2025), NOS
  3. ↑
    Tim Voors
    “Alleen, De Pacific Crest Trail te voet van Mexico naar Canada”, eBook: Mat-Zet bv, Soest (2018), Fontaine Uitgevers op Wikipedia
  4. ↑ Bronlink geraadpleegd op 11 mei 2025 Weblink bron
    Jeroen Wielaert op Wikipedia
    “Window of my eyes: Harry Muskee en de verloren tijd” (zaterdag 16 januari 2016, 13:44), NOS
  5. ↑
    Jan Guillou (vert. Bart Kraamer)
    “Kop in het zand” (2015), Uitgeverij Prometheus op Wikipedia, ISBN 9789044628142
  6. ↑ Bronlink geraadpleegd op 28 april 2020 Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be

Bosnisch

Zelfstandig naamwoord

pas m

  1. (roofdieren) hond

Extremeens

Uitspraak
  • Geluid: pas Bestand bestaat nog niet. Aanmaken?

Zelfstandig naamwoord

pas

  1. vrede

Meer informatie

  • Zie Wikipedia voor meer informatie.

Frans

Uitspraak
  • IPA: /pɑ/
  • Geluid:  pas    (hulp, bestand)
Woordafbreking
  • pas
enkelvoud meervoud
zonder lidwoord met lidwoord zonder lidwoord met lidwoord
  pas     le pas     pas     les pas  

Zelfstandig naamwoord

pas m

  1. pas (het plaatsen van de voet)
  2. pas (manier van lopen)
Afgeleide begrippen
  • faux pas

Bijwoord

ne ... pas

  1. niet
    «Je ne fume pas.»
    Ik rook niet.

Bijwoord

pas

  1. (spreektaal) niet
    «Je fume pas.»
    Ik rook niet.


Kroatisch

Zelfstandig naamwoord

pas m

  1. (roofdieren) hond

Nedersaksisch

Bijwoord

pas

  1. pas

Piëmontees

Uitspraak
  • Geluid: pas Bestand bestaat nog niet. Aanmaken?

Zelfstandig naamwoord

pas

  1. vrede

Meer informatie

  • Zie Wikipedia voor meer informatie.

Slowaaks

Uitspraak
  • IPA: /pas/

Zelfstandig naamwoord

pas monbezield

  1. pas, paspoort; een door een overheid vergeven identiteitsbewijs

Meer informatie

  • Zie Wikipedia voor meer informatie.

Tsjechisch

Uitspraak
  • IPA: /pa/
Woordafbreking
  • pas
Woordherkomst en -opbouw
  • Leenwoord uit het Frans

Zelfstandig naamwoord

pas o

  1. (dans) pas, stap
Verbuiging
  enkelvoud meervoud
nominatiefpaspas
genitiefpaspas
datiefpaspas
accusatiefpaspas
vocatiefpaspas
locatiefpaspas
instrumentalispaspas
Anagrammen
  • psa
Typische woordcombinaties
  • faux pas
  • pas de deux
  • pas de grâce
  • pas de quattre

Verwijzingen

  • Slovník spisovného jazyka českého - Ústav pro jazyk český AV ČR (Tsjechisch)
Uitspraak
  • IPA: /pas/

Zelfstandig naamwoord

pas monbezield

  1. pas, paspoort; een door een overheid vergeven identiteitsbewijs
    «Platnost pasu nelze prodloužit.»
    De geldigheid van een paspoort kan niet verlengd worden.
  2. (sport) pas, pass; het overspelen van de bal tussen twee spelers van hetzelfde team
  3. (kaartspel) pas; een deelnemer aan een spel die aangeeft dat hij zijn beurt voorbij laat gaan
  4. (anatomie) taille
  5. (kleding) taille
Verbuiging
  enkelvoud meervoud
nominatiefpaspasy
genitiefpasupasů
datiefpasupasům
accusatiefpaspasy
vocatiefpasepasy
locatiefpasu / pasepasech
instrumentalispasempasy
Schrijfwijzen
  • [4, 5]: pás monbezield
Hyperoniemen
  1. doklad monbezield, průkaz monbezield
  2. –
  3. –
  4. –
  5. –
Afgeleide begrippen
  • pasový
Typische woordcombinaties
  • cestovní pas monbezield – paspoort
  • neplatný pas monbezield – ongeldig paspoort
  • odebrat pas – het paspoort afnemen
  • platný pas monbezield – geldig paspoort
  • předložit pas – het paspoort laten zien
  • zbrojní pas monbezield – vuurwapenpas
  • ztratit / ztrácet pas – het paspoort verliezen

Meer informatie

  • Zie Wikipedia voor meer informatie.

Verwijzingen

  • Internetová jazyková příručka - Ústav pro jazyk český AV ČR (Tsjechisch)
  • Slovník spisovného jazyka českého - Ústav pro jazyk český AV ČR (1) (Tsjechisch)
  • Slovník spisovného jazyka českého - Ústav pro jazyk český AV ČR (2) (Tsjechisch)

Bijwoord

pas

  1. (kaartspel) pas; een deelnemer aan een spel die aangeeft dat hij zijn beurt voorbij laat gaan
Schrijfwijzen
  • Oude schrijfwijze: pass

Verwijzingen

  • Slovník spisovného jazyka českého - Ústav pro jazyk český AV ČR (Tsjechisch)

Werkwoord

pas

  1. informeel tweede persoon enkelvoud gebiedende wijs van het imperfectieve werkwoord pást
Paroniemen
  • bas
  • pás monbezield
  • pes mbezield

Veluws

Bijwoord

pas

  1. pas
Overgenomen van "https://nl.wiktionary.org/w/index.php?title=pas&oldid=5546555"
Categorieën:
  • Woorden in het Nederlands
  • Woorden in het Nederlands van lengte 3
  • Woorden in het Nederlands met audioweergave
  • Woorden met 1 lettergreep in het Nederlands
  • Woorden in het Nederlands met IPA-weergave
  • Bijwoord in het Nederlands
  • Tussenwerpsel in het Nederlands
  • Trefwoorden in het Nederlands
  • Werkwoordsvorm in het Nederlands
  • Zelfstandig naamwoord in het Nederlands
  • Sport in het Nederlands
  • Dans in het Nederlands
  • Bijvoeglijk naamwoord in het Nederlands
  • Predicaatswoord in het Nederlands
  • Niet met deze vorm in Woordenlijst Nederlandse Taal
  • Woordenlijst Nederlandse Taal
  • Prevalentie Nederland 99 %
  • Prevalentie Vlaanderen 100 %
  • Woorden in het Bosnisch
  • Zelfstandig naamwoord in het Bosnisch
  • Roofdieren in het Bosnisch
  • Zoogdieren in het Bosnisch
  • Woorden in het Extremeens
  • Woorden in het Extremeens met audioweergave
  • Zelfstandig naamwoord in het Extremeens
  • Woorden in het Frans
  • Woorden in het Frans van lengte 3
  • Woorden in het Frans met IPA-weergave
  • Woorden in het Frans met audioweergave
  • Zelfstandig naamwoord in het Frans
  • Bijwoord in het Frans
  • Spreektaal in het Frans
  • Woorden in het Kroatisch
  • Zelfstandig naamwoord in het Kroatisch
  • Roofdieren in het Kroatisch
  • Zoogdieren in het Kroatisch
  • Woorden in het Nedersaksisch
  • Bijwoord in het Nedersaksisch
  • Woorden in het Piëmontees
  • Woorden in het Piëmontees met audioweergave
  • Zelfstandig naamwoord in het Piëmontees
  • Woorden in het Slowaaks
  • Woorden in het Slowaaks met IPA-weergave
  • Zelfstandig naamwoord in het Slowaaks
  • Woorden in het Tsjechisch
  • Woorden in het Tsjechisch met IPA-weergave
  • Zelfstandig naamwoord in het Tsjechisch
  • Dans in het Tsjechisch
  • Onzijdig zelfstandig naamwoord in het Tsjechisch
  • Sport in het Tsjechisch
  • Kaartspel in het Tsjechisch
  • Anatomie in het Tsjechisch
  • Kleding in het Tsjechisch
  • Mannelijk zelfstandig naamwoord in het Tsjechisch
  • Onbezield mannelijk zelfstandig naamwoord in het Tsjechisch
  • Bijwoord in het Tsjechisch
  • Werkwoord in het Tsjechisch
  • Werkwoordsvorm in het Tsjechisch
  • Woorden in het Veluws
  • Bijwoord in het Veluws
Verborgen categorieën:
  • Retrograad van het Nederlands
  • Woorden met artikelreferenties
  • Woorden met boekreferenties
  • 1ps
  • Telbaar
  • WikiWoordenboek:Wikilink
You are visitor 01402503 — GeezerVison does not store the pages you look up.
Best viewed with Netscape Navigator 4.7 or Internet Explorer 6 at 800×600. No cookies required.